Aedes vereniging van woningcorporaties
De heer mr. W.D. van  Leeuwen
Postbus 611
1200 AP  HILVERSUM

Roermond :  1 februari 2007
Ons kenmerk :  200701973
Contactpersoon : M. Claessen
Doorkiesnummer : (0475) 473 963
Betreft : “Antwoord aan de samenleving”
Bijlage(n) : -

Geachte heer van Leeuwen,

Op vrijdag 2 februari 2007 organiseert Aedes een ledenraadpleging over haar “Antwoord aan de samenleving”.

Zoals u weet is Wonen Zuid een enthousiast voorstander om de investeringen en huisvestingsprestaties in wijken/buurten, betaalbaarheid, energiebesparing, huisvesting bijzondere doelgroepen en bouwproductie te intensiveren Waar dat mogelijk is moeten ze ook worden gegarandeerd binnen de financiële spankracht van een corporatie.

Wonen Zuid schaart zich echter niet achter de wijze waarop Aedes het aan onder andere  Den Haag geformuleerde ‘aanbod’ vorm en inhoud geeft.

Wij menen dat het “Antwoord aan de samenleving” onvoldoende aansluit bij nieuwe politiek-maatschappelijke ontwikkelingen in onze samenleving en de specifieke rol en positie van woningcorporaties hierin.

Politiek-maatschappelijke ontwikkelingen: lokaal in plaats van centraal ‘aanbod’!
De verwachtingen van burgers en maatschappelijke organisaties komen lang niet altijd overeen met de verwachtingen – en ook mogelijkheden – van de centrale overheid. Hierdoor is de kloof tussen burgers en overheid vergroot en de houding van burgers veranderd. Ook ten opzichte van maatschappelijke organisaties. Kenmerkende aspecten in de veranderende relaties zijn: veelvragendheid, kritiek en tegelijkertijd ook vaak afhankelijkheid.

Dit is ook van invloed op de positionering van de rijks overheid ten opzichte van partijen zoals woningcorporaties. Sociale verhuurders moeten vooral hun eigen mogelijkheden scherp in het oog houden, zowel qua middelen als instrumenten en beïnvloedingssfeer.

De landelijke en lokale overheid spreekt zich recentelijk nadrukkelijk uit over de koers van de maatschappelijke ontwikkelingen. Op volkshuisvestingsgebied verwacht de overheid van marktpartijen op lokaal niveau een actieve(re) houding en betrokkenheid. Ook vanuit de aangrenzende beleidsvelden ondernemerschap, veiligheid, ruimtelijke ordening en leefbaarheid/vitaliteit verlangt de overheid op lokaal niveau een grote(re) inzet. Woningcorporaties worden als belangrijke speler op de woningmarkt meer en meer aangesproken om hier invulling aan te geven.

Leefbaarheid en sociale samenhang zijn belangrijk voor een wijk of straat. Wonen Zuid levert samen met haar lokale partners een actieve bijdrage aan het woon- en leefklimaat in wijken. Niet alleen in de 140 wijken die de minister voor ogen heeft.

Dit doen we op een aantal manieren. Enerzijds is er het proces van herstructurering: het resultaat is het aanbieden van een gevarieerd aanbod van hoge kwaliteitswoningen en een idem dito leefomgeving. Anderzijds stimuleren we ook de totstandkoming van en deelname aan bewonersgroepen en andere sociale netwerken.

Uw inzet om via een centrale regie een ‘antwoord’ te formuleren lijkt ons niet de geëigende weg om voornoemde doelstellingen te realiseren. Het zal niet het gewenste vertrouwen en betrokkenheid genereren waar de regionale/lokale samenleving om vraagt. Dit krijgt in de dagelijkse praktijk concreet inhoud door met  lokale partners gezamenlijk wijkvisies en –plannen te ontwikkelen en samen de volkshuisvestelijke opgave waar te maken. Hier past geen centrale regie, maar juist lokale steun!

Financiële bijdrage
Om de betaalbaarheid van het wonen te garanderen wordt voorgesteld dat corporaties voor een periode van twee jaar € 600 miljoen beschikbaar stellen. Een bedrag dat bedoeld is om de huren betaalbaar te houden voor onze huurders. Dit betekent dat Wonen Zuid in dit scenario ruim € 3,6 miljoen per jaar beschikbaar moet stellen.

Dit bedrag gaat direct ten koste van investeringen in onze volkshuisvestelijke opgave. We kunnen minder projecten uitvoeren in de wijken en kernen waar we werkzaam zijn en waar de mensen recht hebben op snelheid en helderheid! Verder is er onduidelijkheid over de wijze waarop dit bedrag wordt ingezet voor de betaalbaarheid van het wonen. Welke zeggenschap krijgen we als corporatie(s) ervoor terug?

Kortom, Wonen Zuid meent dat de corporaties geen blanco cheque moeten afgeven richting rijksoverheid. Duidelijk en concreet moet worden gemaakt, waar de financiële middelen naar toe vloeien en hoe het een en ander zal worden geregeld. We zijn geen voorstander van centralisatie van geldstromen. Het staat ook haaks op de decentralisatie-filosofie die de rijksoverheid in de afgelopen jaren heeft uitgedragen. Juist op lokaal niveau moeten partijen afspraken met elkaar maken over de financiering en betaalbaarheid van het wonen.

Precedentwerking
Eén van de aanleidingen van het geformuleerde “Antwoord aan de samenleving” zijn de recente politieke ontwikkelingen. Het formatieproces voltrekt zich in een zeer hoog tempo en Aedes probeert invloed te hebben op het regeerakkoord.

Aedes meldt de politiek en samenleving een aanbod te willen doen vanuit eigen kracht en visie. We onderschijven deze zienswijze. Tegelijkertijd stellen we vast dat de huidige poging juist is gefocust op de huidige politieke constellatie. We moeten als sector juist een consistente lange termijnvisie hebben en uitdragen. Een visie die minder afhankelijk is van de vigerende regeringscoalities en het politieke klimaat. Als voorbeeld van een afhankelijk politiek engagement refereer ik aan de door Aedes in 2005 geïntroduceerde “Grote Beweging”. Het antwoord van Aedes op de kabinetsplannen. Nu -twee jaar later- horen we niets meer van deze plannen. Dit geeft aan dat we een structurele lange termijnvisie moeten ontwikkelen. Dus niet moeten sturen op ad hoc ontwikkelingen en gebeurtenissen in het (politieke) landschap.

Wij hopen u hiermede voldoende te hebben geïnformeerd over de argumenten die onze zienswijze schragen op het door u geformuleerde “Antwoord aan de samenleving”.

Met vriendelijke groet,

ir. A. van Malde
bestuursvoorzitter